โพรไบโอติกส์ช่วยลดซึมเศร้า และแพนิคได้จริงไหม?
หากคุณกำลังเผชิญกับ ภาวะซึมเศร้า (Depression) หรือ โรคแพนิค (Panic Disorder) ที่ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิต และกำลังมองหาทางออกที่จะช่วยให้หลุดพ้นจากปัญหาเหล่านี้ การเสริมด้วย โพรไบโอติกส์ อาจเป็นคำตอบที่คุณมองข้ามไป!
งานวิจัยเผยว่า จุลินทรีย์ในลำไส้มีผลโดยตรงต่อสมอง และอารมณ์ ผ่านระบบที่เรียกว่า “Gut-Brain Axis” ซึ่งเชื่อมโยงลำไส้กับสมองโดยตรง และโพรไบโอติกส์บางชนิดที่เรียกว่า “Psychobiotics” สามารถช่วยลดอาการซึมเศร้า และแพนิคได้อย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมเสริมสร้างสมดุลของสารสื่อประสาท
Psychobiotics คืออะไร? ทำไมถึงช่วยลดซึมเศร้าและแพนิคได้?
Psychobiotics เป็นโพรไบโอติกส์ชนิดพิเศษที่ส่งผลโดยตรงต่อ สมองและสุขภาพจิต โดยช่วยปรับสมดุลของจุลินทรีย์ในลำไส้ ซึ่งเกี่ยวข้องกับการผลิตสารสื่อประสาทที่สำคัญต่ออารมณ์ เช่น
- เซโรโทนิน (Serotonin) – ฮอร์โมนแห่งความสุขที่ช่วยลดซึมเศร้า และความวิตกกังวล
- โดปามีน (Dopamine) – เกี่ยวข้องกับแรงจูงใจ ความพึงพอใจ และความสามารถในการมุ่งมั่นทำสิ่งต่างๆ
- GABA (Gamma-Aminobutyric Acid) – มีบทบาทสำคัญในการลดความเครียด ความวิตกกังวล และอาการแพนิค
เมื่อจุลินทรีย์ในลำไส้ไม่สมดุล การผลิตสารเหล่านี้อาจผิดปกติ ซึ่งนำไปสู่ภาวะซึมเศร้า ความเครียด และอาการแพนิคได้
5 สายพันธุ์โพรไบโอติกส์ที่ช่วยลดซึมเศร้าและแพนิค
1. Lactobacillus rhamnosus JB-1
🔹 ช่วยลดระดับคอร์ติซอล (ฮอร์โมนความเครียด) ในร่างกาย
🔹 ช่วยให้ร่างกายตอบสนองต่อความเครียดได้ดีขึ้น ลดความวิตกกังวล
2. Bifidobacterium longum 1714
🔹 ลดอาการแพนิคและช่วยให้สมองโฟกัสดีขึ้น
🔹 ปรับสมดุลสารเคมีในสมอง ทำให้รู้สึกสงบมากขึ้น
3. Lactobacillus helveticus & Bifidobacterium breve
🔹 มีการศึกษาพบว่า ช่วยลด ภาวะซึมเศร้าและความเครียดเรื้อรัง
🔹 กระตุ้นการผลิตเซโรโทนิน ทำให้อารมณ์ดีขึ้น
4. Bifidobacterium infantis 35624
🔹 ปรับสมดุลของเซโรโทนินในลำไส้และสมอง
🔹 ช่วยลดอาการอารมณ์แปรปรวนและวิตกกังวล
5. Lactobacillus plantarum PS128
🔹 กระตุ้นการหลั่งโดปามีน ทำให้รู้สึกมีแรงจูงใจและลดความเครียด
กลไกการทำงานของโพรไบโอติกส์กับภาวะซึมเศร้าและแพนิค
- ปรับสมดุลของ Gut-Brain Axis
เมื่อจุลินทรีย์ในลำไส้มีความสมดุล ลำไส้สามารถผลิตสารสื่อประสาทที่สำคัญต่ออารมณ์ เช่น เซโรโทนิน และ GABA ได้ดีขึ้น - ลดการอักเสบในสมอง และลำไส้
การอักเสบในร่างกายอาจเป็นหนึ่งในสาเหตุของภาวะซึมเศร้า โพรไบโอติกส์ช่วยลดการอักเสบ ทำให้สมองทำงานได้ดีขึ้น - ลดระดับคอร์ติซอล (ฮอร์โมนความเครียด)
ระดับคอร์ติซอลที่สูงเกินไปเป็นสาเหตุหลักของอาการแพนิค และซึมเศร้า Psychobiotics ช่วยลดคอร์ติซอล และทำให้ร่างกายตอบสนองต่อความเครียดได้ดีขึ้น
อาหารที่ช่วยเสริมประสิทธิภาพของโพรไบโอติกส์
นอกจากการรับประทานโพรไบโอติกส์โดยตรง การเลือกอาหารที่ช่วยส่งเสริมจุลินทรีย์ดีในลำไส้ก็สำคัญมาก
- อาหารที่มีโพรไบโอติกส์สูง – โยเกิร์ต กิมจิ มิโสะ นัตโตะ
- อาหารที่มีพรีไบโอติกส์ – กระเทียม หัวหอม หน่อไม้ฝรั่ง กล้วย
- อาหารที่ช่วยเพิ่มเซโรโทนิน – ดาร์กช็อกโกแลต ชาเขียว ข้าวโอ๊ต
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับโพรไบโอติกส์และสุขภาพจิต (FAQ)
Q: โพรไบโอติกส์ช่วยรักษาภาวะซึมเศร้าได้จริงหรือ?
A: จากงายวิจัยพบว่า Psychobiotics สามารถช่วยลดอาการซึมเศร้าได้ โดยปรับสมดุลสารสื่อประสาทในสมอง
Q: ต้องทานโพรไบโอติกส์นานแค่ไหนถึงจะเห็นผล?
A: โดยทั่วไป 4-8 สัปดาห์ จึงจะเห็นผลชัดเจน
Q: มีผลข้างเคียงจากการทานโพรไบโอติกส์หรือไม่?
A: โดยทั่วไปไม่มีผลข้างเคียงรุนแรง แต่บางคนอาจมีอาการท้องอืดในช่วงแรก ควรเลือกผลิตภัณฑ์ที่มีงานวิจัยรองรับ
สรุป
โพรไบโอติกส์บางชนิด หรือที่เรียกว่า Psychobiotics เป็นโพรไบโอติกส์ที่ช่วยบำรุงสมอง และดูแลสุขภาพจิต โดยช่วยปรับสมดุลสารสื่อประสาท เช่น เซโรโทนินและ GABA ซึ่งส่งผลให้อารมณ์ดีขึ้น ลดระดับคอร์ติซอล (ฮอร์โมนความเครียด) และลดการอักเสบในสมอง และมีงานวิจัยหลายฉบับยืนยันว่า โพรไบโอติกส์บางชนิดสามารถช่วยลดภาวะซึมเศร้า และแพนิคได้
หากกำลังหาคำตอบที่เป็นทางออกของปัญหาเหล่านี้ การดูแลสุขภาพจิตใจด้วยโพรไบโอติกส์อาจเป็นกุญแจสำคัญในการสร้างสมดุลให้ชีวิต ช่วยให้คุณใช้ชีวิตได้อย่างสดใส และมีความสุขมากขึ้น